Słownik pojęć

Każde pojęcie najpierw dostaje definicję w jednym-dwóch zdaniach, a dopiero potem rozwinięcie, jeśli go potrzebujesz. Gdy za pojęciem stoi kalkulator, strona prowadzi do niego wprost.

Incoterms

Incoterms · EXW (Ex Works, od zakładu) · FCA (Free Carrier) · FAS (dostarczone wzdłuż burty statku) · FOB (Free On Board) · CFR (koszt i fracht) · CIF (koszt, ubezpieczenie, fracht) · CPT (przewoźne opłacone do) · CIP (przewoźne i ubezpieczenie opłacone do) · DAP (Delivered At Place) · DPU (dostarczone do miejsca wyładowane) · DDP (Delivered Duty Paid)

Pojęcia VAT

OSS (One Stop Shop) · IOSS (Import One Stop Shop) · Odwrotne obciążenie (reverse charge) · VIES · Rozliczenie VAT importowego w deklaracji · Próg de minimis

Pojęcia celne

Numer EORI · Kod HS (kod taryfowy) · TARIC · Cło antydumpingowe · CBAM (mechanizm dostosowywania cen na granicach) · EPR (rozszerzona odpowiedzialność producenta) · GPSR (ogólne bezpieczeństwo produktów)

Pojęcia wysyłkowe

Koszt importu (landed cost) · Waga gabarytowa (objętościowa) · Metr ładunkowy (LDM) · FCL (full container load) · LCL (less than container load) · Demurrage i detention (przestój) · List przewozowy CMR · 3PL (third-party logistics) · MOQ (minimalna wielkość zamówienia)

Pojęcia magazynowe

COGS (koszt sprzedanych towarów) · Zapas bezpieczeństwa · Punkt ponownego zamówienia · Rotacja zapasów · Martwy zapas · Dropshipping

Wskaźniki

Marża pokrycia · AOV (średnia wartość zamówienia) · Współczynnik konwersji · CAC (koszt pozyskania klienta) · LTV (customer lifetime value) · ROAS (return on ad spend) · ACoS (advertising cost of sales) · TACoS (total advertising cost of sales) · Buy Box · FBA i FBM · Chargeback (obciążenie zwrotne)

Wszystkie pojęcia od A do Z

3PL (third-party logistics)
Zewnętrzny operator, który magazynuje Twój zapas, kompletuje zamówienia i wysyła je pod Twoją marką. Niezależna od marketplace alternatywa dla FBA.
ACoS (advertising cost of sales)
Wydatek na reklamę podzielony przez przychód, który ta reklama wygenerowała, w procentach. Używany głównie przez sprzedawców na Amazonie; to odwrotność ROAS.
AOV (średnia wartość zamówienia)
Przychód całkowity podzielony przez liczbę zamówień. Dźwignia, którą większość sprzedawców pomija, goniąc za ruchem.
Buy Box
Przy ofercie dzielonej przez kilku sprzedawców — ten, którego oferta jest wybrana domyślnie po kliknięciu „do koszyka”. Trafia do niego zdecydowana większość zamówień.
CAC (koszt pozyskania klienta)
Całość wydatków na sprzedaż i marketing podzielona przez liczbę nowych klientów pozyskanych w tym samym okresie.
CBAM (mechanizm dostosowywania cen na granicach)
Unijna opłata od węgla zawartego w wybranych importowanych towarach — stali, aluminium, cemencie, nawozach, wodorze i energii — mająca zrównać koszt węglowy z tym, który ponoszą producenci w UE.
CFR (koszt i fracht)
Sprzedający płaci fracht do wskazanego portu przeznaczenia, ale ryzyko przechodzi na kupującego już z chwilą załadunku w porcie nadania.
Chargeback (obciążenie zwrotne)
Płatność kartą cofnięta przez bank kupującego po zgłoszeniu sporu. Tracisz kwotę sprzedaży, zwykle towar, a do tego stałą opłatę.
CIF (koszt, ubezpieczenie, fracht)
Wartość towaru powiększona o ubezpieczenie i fracht do miejsca wprowadzenia na obszar UE. To zwykle wartość celna — podstawa naliczenia cła.
CIP (przewoźne i ubezpieczenie opłacone do)
CPT plus ubezpieczenie, a od 2020 roku to ubezpieczenie musi być pełne, nie minimalne.
Cło antydumpingowe
Dodatkowe cło ponad stawkę zwykłą, dla wybranych towarów z wybranych krajów, nałożone tam, gdzie UE stwierdziła sprzedaż poniżej wartości godziwej. Stawki regularnie są dwucyfrowe.
COGS (koszt sprzedanych towarów)
Bezpośredni koszt towaru faktycznie sprzedanego w okresie — cena zakupu plus to, co było potrzebne, żeby trafił zdatny do sprzedaży do Twojego magazynu.
CPT (przewoźne opłacone do)
Sprzedający płaci przewóz do wskazanego miejsca przeznaczenia, ale ryzyko przechodzi już przy przekazaniu pierwszemu przewoźnikowi.
DAP (Delivered At Place)
Sprzedający dostarcza do wskazanego miejsca, gotowe do rozładunku, ale odprawa importowa, cło i VAT są Twoje. Środek między FCA a DDP.
DDP (Delivered Duty Paid)
Sprzedający dostarcza pod Twój adres z opłaconymi wszystkimi należnościami importowymi. Na papierze najwygodniejsza reguła i ta, która najczęściej kosztuje niewidoczne pieniądze.
Demurrage i detention (przestój)
Opłaty dzienne za czas. Demurrage biegnie, gdy kontener stoi na terminalu; detention — gdy trzymasz kontener po jego zabraniu.
DPU (dostarczone do miejsca wyładowane)
Sprzedający dostarcza do wskazanego miejsca i wyładowuje. Ryzyko przechodzi dopiero po wyładunku — jedyna reguła, która tego wymaga.
Dropshipping
Model, w którym sprzedajesz towar wysyłany przez dostawcę wprost do klienta, więc nigdy nie trzymasz go sam.
EPR (rozszerzona odpowiedzialność producenta)
Obowiązek rejestracji i płacenia za zbiórkę oraz recykling opakowań, elektroniki czy baterii, które wprowadzasz na rynek. Rejestracja jest krajowa, nie unijna.
EXW (Ex Works, od zakładu)
Sprzedający udostępnia towar u siebie i nic więcej nie robi. Odbiór, odprawa eksportowa, fracht, import i dostawa są po Twojej stronie — podobnie jak ryzyko od bramy fabryki.
FAS (dostarczone wzdłuż burty statku)
Sprzedający dostarcza, stawiając towar wzdłuż burty statku we wskazanym porcie, odprawiony eksportowo. Tam przechodzi ryzyko — jeszcze przed załadunkiem.
FBA i FBM
FBA (realizacja przez Amazon) oznacza, że marketplace magazynuje, pakuje, wysyła i obsługuje zwroty. FBM (realizacja przez sprzedawcę) oznacza, że robisz to wszystko sam.
FCA (Free Carrier)
Sprzedający przekazuje towar, odprawiony eksportowo, przewoźnikowi wskazanemu przez Ciebie we wskazanym miejscu. Ryzyko przechodzi przy przekazaniu, a nie przy relingu statku.
FCL (full container load)
Przesyłka zajmująca cały kontener, bookowana jako całość. Płacisz za kontener niezależnie od tego, czy go zapełnisz.
FOB (Free On Board)
Sprzedający dostarcza towar na pokład statku we wskazanym porcie i załatwia odprawę eksportową. Od tego momentu fracht, ubezpieczenie i ryzyko są Twoje.
GPSR (ogólne bezpieczeństwo produktów)
Unijne przepisy wymagające, by produkt konsumencki miał wskazaną osobę odpowiedzialną z siedzibą w UE, oznaczenia umożliwiające identyfikację i informacje o bezpieczeństwie — obowiązują od grudnia 2024.
Incoterms
Trzyliterowe reguły określające, kto płaci za transport i ubezpieczenie, w którym momencie przechodzi ryzyko i kto odpowiada za odprawę eksportową i importową.
IOSS (Import One Stop Shop)
Procedura dla towarów wysyłanych konsumentom w UE spoza Unii w przesyłkach do 150 €. VAT pobierasz przy kasie i rozliczasz miesięcznie, więc paczka nie jest zatrzymywana przy odprawie.
Kod HS (kod taryfowy)
Numeryczna klasyfikacja Twojego towaru. Razem z krajem pochodzenia decyduje o stawce cła, ewentualnych ograniczeniach importowych i o tym, czy obowiązują środki antydumpingowe.
Koszt importu (landed cost)
Pełny koszt importowanego towaru po doliczeniu do faktury dostawcy frachtu, ubezpieczenia, cła, VAT-u importowego i opłat odprawy.
LCL (less than container load)
Przesyłka dzieląca kontener z innymi, wyceniana za metr sześcienny. Wariant, gdy nie zbierasz pełnego kontenera.
List przewozowy CMR
Standardowy list przewozowy w międzynarodowym transporcie drogowym w Europie. Zarazem dokument najczęściej używany, by wykazać, że towar faktycznie opuścił Twój kraj.
LTV (customer lifetime value)
Łączna marża pokrycia, jaką klient generuje ze wszystkich swoich zakupów, a nie tylko z pierwszego.
Martwy zapas
Towar, który przestał się sprzedawać w akceptowalnym tempie. Nadal kosztuje magazyn i nadal trzyma gotówkę, którą za niego zapłaciłeś.
Marża pokrycia
To, co zostaje z każdej sprzedaży po wszystkich kosztach, które rosną razem z nią — towar, wysyłka, prowizja, realizacja, opłaty płatnicze — jako udział w cenie netto.
Metr ładunkowy (LDM)
Metr podłogi naczepy na całej szerokości — około 2,4 m² powierzchni ładunkowej. Jednostka, w której europejscy spedytorzy wyceniają drobnicę drogową.
MOQ (minimalna wielkość zamówienia)
Najmniejsza ilość, jaką dostawca wykona lub sprzeda w jednym zamówieniu. Istnieje z powodu stałych kosztów przezbrojenia — i właśnie dlatego jest negocjowalna.
Numer EORI
Identyfikator, pod którym administracje celne prowadzą Twoją firmę w całej UE. Wymagany przy każdym imporcie lub eksporcie komercyjnym, nadawany bezpłatnie przez krajową administrację celną.
Odwrotne obciążenie (reverse charge)
Mechanizm, w którym VAT rozlicza nabywca, a nie sprzedawca. Wystawiasz fakturę firmie zarejestrowanej do VAT w innym kraju UE bez podatku, a ona wykazuje go u siebie.
OSS (One Stop Shop)
Procedura pozwalająca rozliczyć VAT od sprzedaży transgranicznej do konsumentów w innych krajach UE jedną deklaracją kwartalną u siebie, zamiast rejestrować się do VAT w każdym z tych krajów.
Próg de minimis
Wartość, poniżej której nie pobiera się cła — w UE 150 € na przesyłkę. Nie zwalnia z VAT-u importowego, który należy się od pierwszego centa.
Punkt ponownego zamówienia
Stan magazynowy uruchamiający kolejne zamówienie — tyle, ile pokryje popyt w czasie realizacji dostawy, plus zapas bezpieczeństwa.
ROAS (return on ad spend)
Przychód podzielony przez wydatek na reklamę, który go wygenerował. ROAS 4 oznacza cztery jednostki przychodu na każdą wydaną — co samo w sobie nic nie mówi o zysku.
Rotacja zapasów
Ile razy w okresie sprzedajesz i odtwarzasz średni zapas. Koszt sprzedanych towarów podzielony przez średnią wartość zapasu.
Rozliczenie VAT importowego w deklaracji
Rozwiązanie dostępne w kilku państwach, pozwalające wykazać VAT importowy w deklaracji okresowej zamiast płacić go na granicy i odzyskiwać później.
TACoS (total advertising cost of sales)
Wydatek na reklamę jako procent całkowitej sprzedaży, a nie tylko tej przypisanej reklamie. Długoterminowy odpowiednik ACoS.
TARIC
Baza Komisji Europejskiej ze stawkami cła, ograniczeniami importowymi i środkami handlowymi, przeszukiwalna po kodzie taryfowym i kraju pochodzenia.
VIES
Serwis Komisji Europejskiej potwierdzający, czy numer VAT istnieje i jest aktywny w handlu transgranicznym. Odpytuje bazę każdego państwa na żywo.
Waga gabarytowa (objętościowa)
Rozmiar paczki wyrażony jako waga: długość × szerokość × wysokość podzielone przez dzielnik z umowy. Przewoźnik rozlicza wyższą z dwóch — rzeczywistą albo gabarytową.
Współczynnik konwersji
Udział wizyt kończących się zamówieniem. Zamówienia podzielone przez sesje, w procentach.
Zapas bezpieczeństwa
Bufor towaru trzymany ponad spodziewany popyt, żeby wchłonąć skoki sprzedaży i opóźnienia dostawcy.

Dlaczego definicje są krótkie

Większość słowników gdzie indziej albo rozwija sam skrót, albo przepisuje akapit przepisów. Ani jedno, ani drugie nie pomaga, gdy siedzisz w połowie zgłoszenia celnego i chcesz wiedzieć, co znaczy dane pole.

Tutaj najpierw jest odpowiedź, w słowach, jakich używa sprzedawca, a dopiero potem gdzie to ma znaczenie i z czym się to zwykle myli.

Pięć pomyłek, które kosztują najwięcej

Definicje są tanie; drogo robi się tam, gdzie dwa podobne terminy rozstrzygają co innego. Te pięć wraca bez końca.

OSS i IOSS. Pierwsza dotyczy towaru już w Unii, jadącego do konsumenta w innym państwie; druga — towaru przychodzącego z zewnątrz, w przesyłkach do 150 €. Osobne procedury, osobne rejestracje — zobacz świat pojęć VAT.

EXW i FCA. Oba wyglądają jak „kupujący załatwia wszystko”. Przy FCA sprzedawca przynajmniej zgłasza wywóz; przy EXW nie robi tego nikt, a zagraniczny kupujący często nie może — zobacz Incoterms.

DAP i DDP. Jedna litera, a rozstrzyga, kto płaci cło i VAT importowy. Przy DDP jest to sprzedawca, który zwykle nie odliczy VAT-u w kraju kupującego — zobacz Incoterms.

HS, CN i TARIC. Nie trzy kody, tylko trzy długości jednego: sześć cyfr na całym świecie, osiem do wywozu i statystyki w UE, dziesięć do przywozu — zobacz pojęcia celne.

Waga gabarytowa i waga do rozliczenia. Pierwsza to wynik z wymiarów; druga to ta, według której liczy przewoźnik — większa z gabarytowej i rzeczywistej — zobacz pojęcia wysyłkowe.